ChatGPT'ye sektörünüzle ilgili bir soru sordunuz. Cevapta üç dört marka var, sizinki yok. Bu durum can sıkıcı, ama tek bir cevaptan sonuç çıkarmak için erken. Bu yazıda önce durumun gerçekten böyle olup olmadığını nasıl anlayacağınızı, sonra en sık görülen sebepleri ve her biri için ne yapılabileceğini anlatıyoruz.
Tek bir cevap neden yeterli değil?
Yapay zeka asistanları aynı soruya her seferinde aynı cevabı vermez. SparkToro'nun 2025 sonunda yaptığı çalışmada 600 gönüllü, 12 farklı soruyu ChatGPT, Claude ve Google'ın yapay zeka özelliklerinde toplam 2.961 kez çalıştırdı. Sonuç: iki cevapta aynı marka listesinin çıkma ihtimali yüzde birin altında. Aynı listenin aynı sırayla çıkması ise yaklaşık bin denemede bir. Çalışmanın ayrıntıları SparkToro'nun yazısında var.
Yani bir kez sorup markanızı göremediyseniz bu, hiç anılmadığınız anlamına gelmez. Bir kez görüp rahatlamanız da aynı şekilde yanıltıcı olabilir. Aynı araştırmacılar, çok sayıda soru ve tekrarla ölçülen anılma oranının makul bir gösterge olabileceğini söylüyor.
Önce durumu nasıl doğrularsınız?
Doğru soru "ChatGPT beni önerdi mi?" değil, "alıcılarımın sorduğu sorularda ne sıklıkla anılıyorum?" sorusudur. Bunu anlamak için:
- Alıcılarınızın gerçekten yazacağı soruları çıkarın. İçinde markanızın adı geçmesin. "En iyi X firmaları hangileri?", "İstanbul'da X hizmeti veren bir firma öner" gibi.
- Bu soruları tek bir motora değil, ChatGPT, Gemini ve Perplexity'nin her birine ayrı ayrı sorun. Motorlar farklı kaynaklardan beslenir, sonuçları da farklı olur.
- Her cevapta markanızın geçip geçmediğini, kaçıncı sırada geçtiğini ve yerine hangi markaların anıldığını not edin.
- Bunu bir kez değil, düzenli aralıklarla tekrarlayın.
Bunu elle yapmak mümkün. Soru sayısı arttıkça ise hızla vakit alan bir işe dönüşür. AIShortlist bu işi otomatik yapar: sitenizden soru önerir, siz onaylamadan ölçüm başlatmaz, sonra her soruyu üç motora sorup sonucu tek ekranda gösterir.
Ölçüm gerçekten düşük bir görünürlük gösteriyorsa sıra sebebi bulmaya gelir. Aşağıdaki beş sebep en sık karşılaşılanlardır.
1. Yapay zeka botları sitenize girebiliyor mu?
İlk bakılacak yer robots.txt dosyasıdır. Bazı siteler, yapay zeka eğitimine içerik vermemek için tüm yapay zeka botlarını topluca engeller. Bu ayar, arama cevaplarında görünmenizi de kesebilir.
OpenAI'nin tarayıcı belgesine göre OAI-SearchBot, ChatGPT'nin arama özelliklerinde siteleri göstermek için kullanılır. Bu botu engelleyen siteler ChatGPT arama cevaplarında gösterilmez. Model eğitimi için kullanılan bot ise ayrıdır: GPTBot. Yani eğitime kapalı kalıp aramaya açık olmak mümkündür. Perplexity de benzer bir ayrım yapar; kendi belgesinde arama sonuçlarında görünmek için PerplexityBot'a izin verilmesini öneriyor.
Dikkat edilecek nokta: robots.txt'i siz değiştirmemiş olabilirsiniz. Güvenlik eklentisi, barındırma firması ya da CDN ayarı da botları engelleyebilir.
2. Siteniz ne yaptığınızı açıkça söylüyor mu?
Yapay zeka bir markayı önermek için o markanın ne sattığını, kime sattığını ve nerede hizmet verdiğini anlayabilmelidir. Ana sayfada yalnız slogan olan, hizmetleri görsellerin içinde anlatan ya da şehir bilgisini hiçbir yerde yazmayan siteler bu konuda geride kalır.
Kontrol etmek için kendi hizmet sayfanızı yabancı biri gibi okuyun. İlk paragrafta şu üç soru cevaplanıyor mu: ne yapıyorsunuz, kimin için, nerede? Cevap yoksa ilk düzeltme burasıdır.
3. Motorların okuduğu sayfalarda var mısınız?
Yapay zeka cevapları çoğu zaman başka sitelerden derlenir. Ahrefs'in ChatGPT üzerinde yaptığı çalışmada yazılım, ürün ve ajans kategorilerinde 750 soru incelendi. Cevaplarda kaynak gösterilen sayfaların yüzde 43,8'i "en iyi X" türünde blog listeleriydi.
Buradan çıkan sonuç açık: rakipleriniz bu listelerde, siz değilseniz, ChatGPT de onları anar. Kendi sitenizi ne kadar düzeltseniz de bu açık kapanmaz. Hangi liste sayfalarının kaynak gösterildiğini bulmak ve bu sayfaların sahiplerine ulaşmak ayrı bir iş kalemidir.
4. Markanız hakkında dışarıda yeterince bilgi var mı?
Motorlar yalnız sizin sitenizi okumaz. Tanıtım yazıları, sektör rehberleri, pazar yerleri, forumlar ve yorum siteleri de cevabı etkiler. Adınız bu yerlerde hiç geçmiyorsa, ya da her yerde farklı bir hizmet tanımıyla geçiyorsa, motor sizi doğru kategoriyle eşleştiremeyebilir.
Burada yapılacak iş, markanızın temel bilgilerini (ne yaptığınız, nerede olduğunuz, hangi kategoride olduğunuz) sitenizde ve dış profillerinizde aynı cümlelerle anlatmaktır.
5. Sorulan soruya cevap veren bir sayfanız var mı?
Alıcı "X hizmeti fiyatları neye göre değişir?" diye soruyorsa ve sitenizde bu soruya cevap veren tek bir paragraf yoksa, motorun sizi o cevapta anması için bir sebep kalmaz. Ara başlıkları soru biçiminde yazmak ve hemen altına kısa, net bir cevap koymak işe yarayan sade bir düzenlemedir.
Burada bir uyarı: sayfaya olmayan rakamlar ya da doğrulanamayan iddialar eklemek geri teper. Metni düzeltirken yalnız gerçekten sunduğunuz hizmeti ve elinizde olan bilgiyi kullanın.
Yeni bir marka mısınız?
Markanız birkaç yıllık ya da daha yeniyse durum biraz farklıdır. Yapay zeka modelleri eğitildikleri döneme kadar olan metinlerden öğrenir ve bu bilgi belli bir tarihte donar. Model eğitilirken hakkınızda yeterince yazı yoksa, motor sizi kendi bilgisinden tanımaz.
Bu durumda motorun sizi anabilmesinin ana yolu web aramasıdır. Motor soruyu cevaplarken web'de arama yapar ve bulduğu sayfaları okur. Yeni bir marka için bu iyi bir haber: modelin yeniden eğitilmesini beklemeniz gerekmez. Ama iki şartı var. Birincisi, arama botlarının sitenize erişebilmesi. İkincisi, adınızın motorun okuduğu sayfalarda, yani kategorinizin liste ve rehber sayfalarında geçmesi.
Bu yüzden yeni markalar için dış sayfalardaki görünürlük, eski markalara göre daha da belirleyicidir. İşe kendi kategorinizde hangi sayfaların kaynak gösterildiğini bularak başlamak mantıklıdır.
Hangi sebep sizde geçerli, nasıl anlarsınız?
Beş sebebin hepsi aynı anda geçerli olmayabilir. Sırayı şöyle kurmak işe yarar:
- Önce ölçün. Hangi sorularda, hangi motorda anılmadığınızı görün.
- Motorlardan biri hiç anmıyorsa, o motorun botuna erişim ayarını kontrol edin.
- Cevaplarda kaynak gösterilen sayfalara bakın. Liste sayfaları varsa ve siz yoksanız, iş dışarıdadır.
- Kendi sayfalarınız hiç kaynak gösterilmiyorsa, sayfa metinlerinize dönün.
- Değişiklik yaptıktan sonra aynı soru listesiyle yeniden ölçün. Yapay zeka cevapları bir gecede değişmez; haftalık takip bu yüzden anlamlıdır.
AIShortlist'in paneli bu adımları ayrı ekranlarda gösterir: genel bakış ölçüm sonucunu, Kaynaklar ekranı motorların okuduğu sayfaları ve markanızın eksik olduğu listeleri, Site ekranı teknik kontrolü ve sayfa metni önerilerini.
Önerilmeyi garanti etmenin bir yolu var mı?
Hayır. Hiçbir araç ya da ajans ChatGPT'nin sizi önereceğini garanti edemez. Cevaplar motorun kendi işleyişine, okuduğu kaynaklara ve üçüncü taraflara bağlıdır. Yapılabilecek olan, durumu dürüstçe ölçmek ve önerilme ihtimalini artıran adımları sırayla atmaktır.
İlk adım olarak kendi durumunuzu görmek isterseniz ücretsiz denemeyle 10 soruluk bir ölçüm yapabilirsiniz. Kart bilgisi istenmez.